چون علم طبّ نسبت به آن علم ، سهل المأخذ بود ؛ چه ، علم طبّ از فروع طبيعى است و يقين است كه ضبط اصول مستلزم حصول فروع خواهد بود ، به آسانى فرا گرفت . القصّه ، شيخ ابو على در اندك وقت در علم طبّ نيز گوى سبقت را از اقران ربوده به مرتبه‌اى رسيد كه اطّباى زمان از وى استفاده مىنمودند . امّا شيخ ابو على در اين مدّت تحصيل ، هرگز شب به خواب نرفتى و در روز به غير از مطالعه به امر ديگرى نپرداختى و هميشه در ميان كتب نشستى و در هر مسئله ، مقدّمات قياسى آن را كتابت كردى و شرايط منطق رعايت نمودى . و در شبها هرگاه خواب بر وى غلبه كردى يا ضعفى در مزاج احساس نمودى ، قدحى شراب آشاميدى تا مزاج او قوّت گرفتى . در ايّام تحصيل شيخ ابو على ، امير نوح سامانى را مرضى صعب روى نموده ؛ چنانچه اطبّاى وقت از معالجهء آن مضطر شدند . ابو على در مقام معالجه شده به اندك زمانى مزاج امير نوح را به حال صحّت اصلى خود درآورد . بنابراين ، امير نوح در مقام تربيت او شده كتابخانهء بخارا را ، كه جميع كتب متقدّمين و متأخرّين در آن كتابخانه جمع شده بود ، حوالهء ابو على فرمود . شيخ خود مىفرمود كه من در آن كتابخانه كتبى چند ديدم كه هرگز نام آن كتب و نام مصنّفان او نيز نشنيده بودم . آخر الأمر ، شبى در آن كتابخانه آتش درافتاد و تمامى آن كتابها بسوخت . و بعضى معاندان شيخ ، آن احتراق را قصدا به شيخ ابو على نسبت مىنمودند و مىگفتند كه : غرض او آن بود كه مصنّفات او در ميانهء مردم شايع بود و اين علوم به او منسوب باشد . بنابراين ، كتب قدما را بسوخت . « 1 » و العلم عند اللّه « 2 » . القصّه ، چون احوال سلاطين سامانيّه پريشان و بىسامان گشت و دولت ايشان روى به زوال نهاد ، شيخ به خوارزم رفت . والى خوارزم كه با اهل علم خصوصا اهل حكمت محبّتى تمام داشت و در اين علم سعى بليغ مىورزيد و استاد ابو ريحان بيرونى با او مىبود ، مقدم شيخ ابو على را عزيز دانسته به اعزاز و اكرام تلقى نمود . و چون چندگاه شيخ در خوارزم توقّف نمود و جمعى ديگر از حكما مثل مسيحى و ابو ريحان نيز در ملازمت والى خوارزم مىبود « 3 » .

--> - ابو نصر محمّد بن محمّد بن طرخان فارابى را به دست نياورده بود چندان توفيقى نداشت ؛ چرا كه ، اغلب كتبى فلسفى كه از يونانى ترجمه شده بودند تحت اللفظ و مبهم بودند و ابو على هم چندان‌كه بايد و شايد از آن كتب استفاده‌اى نبرد ؛ - منبع پيشين ، ص 63 . تحصيل الهيات را تحت نظر اسماعيل صوفى آغاز كرد ؛ - تاريخ پزشكى ايران ، ص 214 . ( 1 ) . اگرچه به گفتهء مسعود ورّاق ، مورّخ ايرانى ، اين داستان به وسيلهء نويسندگان همزمان او هم حكايت شده ، شايد تهمت و افترايى بيش نباشد ؛ - تاريخ پزشكى ايران ، ص 214 . ( 2 ) . دانش در نزد خداست . - و . ( 3 ) . بو على سينا پس از ترك بخارا و رسيدن به اورگنج يا گرگانج ، علاوه بر ملاقات با ابو ريحان بيرونى و ابو سهل مسيحى ، با علماى ديگرى از جمله ابو نصر بن عراقى و ابو الخير خمار نيز آشنا شد . مرحوم سعيد نفيسى معتقد بودند كه -